Premier ratuje nominacje asesorów: 200 podpisów, jeden cel - ochrona sądów i Konstytucji
Kontrasygnata ratuje ważność orzeczeń - premier działa w obronie prawa
W środę 30 lipca 2025 roku Prezes Rady Ministrów Donald Tusk podpisał 200 dokumentów dotyczących nominacji asesorskich. To odpowiedź na działania Prezydenta Andrzeja Nawrockiego, który wręczył asesorom akty nominacyjne, ale świadomie pominął konstytucyjny obowiązek uzyskania kontrasygnaty szefa rządu. Jak podkreślił premier, był to pierwszy tak jawny i bardzo szkodliwy zamach na ustawę zasadniczą, który mógł doprowadzić do paraliżu polskiego wymiaru sprawiedliwości.
Zgodnie ze stanowiskiem Krajowej Rady Sądownictwa z 29 lipca 2025 r., podpis Prezesa Rady Ministrów na dokumentach z podpisem prezydenta spełnia wymóg kontrasygnaty wynikający z artykułu 144 Konstytucji. Dzięki tej decyzji powołanie asesorów staje się legalne, a wydawane przez nich orzeczenia nie będą mogły być podważane jako nieważne. Prezesi sądów, do których trafiły nieopatrzone kontrasygnatą nominacje, odesłali je do KRS, a ta przekazała je premierowi, co umożliwiło uzupełnienie braku.
Staram się bez emocji rozwiązywać problemy wynikające z niekonstytucyjnych działań, w tym przypadku działań Prezydenta Nawrockiego.
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Premier przypomniał, że jako szef rządu otrzymywał do kontrasygnaty tego typu dokumenty od wszystkich prezydentów, w tym od Andrzeja Dudy, i zawsze dopełniał tego obowiązku. Wskazał też, że dwie instytucje - Prezydent RP i Trybunał Konstytucyjny - które miały chronić Konstytucję, zawiązały coś na kształt politycznego spisku, aby ją złamać. To kolejna próba zmiany ustroju bez zmiany ustawy zasadniczej.
11 tysięcy spraw miesięcznie - realna ulga dla sądów i obywateli
Legalne powołanie 200 asesorów to nie tylko formalność, ale konkretna pomoc dla przeciążonych sądów. Asesorzy, którzy nie są jeszcze sędziami, mogą orzekać w sprawach cywilnych, karnych i rodzinnych, co znacząco przyspieszy postępowania. Według szacunków premiera, ta grupa orzeczników będzie w stanie rozpatrywać miesięcznie od 10 do 11 tysięcy spraw. To ogromna liczba, która realnie odciąży sędziów i skróci czas oczekiwania na wyroki.
Brak kontrasygnaty mógłby sprawić, że wszystkie orzeczenia wydane przez tych asesorów zostałyby uznane za nieważne. Oznaczałoby to konieczność ponownego rozpatrywania setek tysięcy spraw, co pogłębiłoby chaos w wymiarze sprawiedliwości i uderzyło w obywateli czekających na rozstrzygnięcia. Premier podkreślił, że orzekanie ma sens tylko wtedy, gdy jest legalne, a jego decyzja zapewnia właśnie taką legalność.
Ta grupa 200 asesorów, gdyby została legalnie nominowana, mogłaby rozpatrywać miesięcznie od 10 do 11 tys. spraw, ponieważ asesorzy mogą orzekać, zanim zostaną sędziami. To orzekanie ma sens tylko wtedy, gdy jest legalne.
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
W praktyce oznacza to, że strony postępowań zyskają szybsze wyroki, a sądy - odciążenie. Dla mieszkańców Puław i całego regionu to ważna wiadomość, bo miejscowy Sąd Rejonowy w Puławach boryka się z dużą liczbą spraw, a każdy dodatkowy orzecznik to mniejsze kolejki i sprawniejsze rozpatrywanie spraw. To także sygnał, że państwo dba o praworządność i nie pozwala na łamanie Konstytucji nawet przez najwyższe organy władzy.
Bezpieczeństwo energetyczne Polski - upały nie grożą blackoutem
Premier Donald Tusk odniósł się także do sytuacji w polskiej energetyce, która mierzy się z falą upałów i ograniczeniami w pracy części elektrowni. Po spotkaniu zespołu zarządzania kryzysowego zapewnił, że mimo rekordowych temperatur i prognozowanych kolejnych gorących dni, nie ma obecnie zagrożenia blackoutem. Sytuacja jest stabilna, a system elektroenergetyczny działa bezpiecznie.
W elektrowniach w Kozienicach i Połańcu ograniczono pracę części bloków z powodu niewystarczającej ilości wody do chłodzenia. Mimo to Polskie Sieci Elektroenergetyczne nie planują uruchomienia okresu przywołania na rynku mocy, czyli sięgania po dodatkowe rezerwowe jednostki. To efekt dobrze zdywersyfikowanego miksu energetycznego, w którym coraz większą rolę odgrywają odnawialne źródła energii, zwłaszcza fotowoltaika.
Mieliśmy dziś spotkanie, aby ocenić, czy istnieje ryzyko wystąpienia jakiejkolwiek formy blackoutu. Mimo rekordowych temperatur, których się spodziewamy, nie ma dziś zagrożenia blackoutem. Sytuacja jest pod kontrolą.
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Premier zaznaczył, że w czasie upałów, gdy elektrownie konwencjonalne mają problemy z chłodzeniem, to właśnie fotowoltaika dostarcza rekordowe ilości energii, co zwiększa bezpieczeństwo systemu. Wskazał też, że Polska korzysta z europejskiego rynku energii, importując i eksportując prąd m.in. z Niemiec, Szwecji i Czech. To współpraca międzynarodowa zapewnia ciągłość dostaw nawet w trudnych warunkach pogodowych.
Inwestycje w energetykę wiatrową - przyszłość stabilnych dostaw
Według premiera, dalszy rozwój polskiej energetyki powinien opierać się przede wszystkim na lądowej energetyce wiatrowej oraz na morskich farmach wiatrowych na Bałtyku. To właśnie rozbudowa różnych źródeł energii pozwoli utrzymać stabilność systemu w obliczu zmieniającego się klimatu i rosnącego zapotrzebowania na prąd. Tusk zaapelował do oponentów politycznych, aby zrozumieli, że potrzeby energetyczne wymagają dalszych inwestycji i zrównoważonego rynku energii.
Polski miks energetyczny oparty na węglu, gazie, OZE i imporcie z zagranicy sprawdza się w kryzysowych sytuacjach. Jednak, jak podkreślił premier, stabilność sieci wymaga ciągłego doinwestowania i unowocześniania infrastruktury. To także szansa dla regionów, w tym Lubelskiego, gdzie rozwój OZE może przynieść nowe miejsca pracy i tańszą energię dla mieszkańców i przedsiębiorców.
Upały a bezpieczeństwo pracowników - apel premiera do pracodawców
Donald Tusk zwrócił również uwagę na zagrożenie dla zdrowia i życia pracowników w czasie ekstremalnych temperatur. Apelował do pracodawców o zapewnienie bezpiecznych warunków pracy, szczególnie tym, którzy wykonują obowiązki na zewnątrz lub w ciężkich warunkach. Premier przypomniał, że w lipcu, podczas ostatniej fali upałów, doszło do tragicznego zdarzenia - zgonu pracownika w jednym z zakładów.
W związku z tym Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej wydało rozporządzenie określające maksymalną dopuszczalną temperaturę w miejscu pracy. Premier zaapelował do pracodawców o zapoznanie się z nowymi przepisami i traktowanie ich jako instruktażu oraz zobowiązania do dbania o bezpieczeństwo. To nie są żarty - upały mogą zabijać, a Polska nie ma dużego doświadczenia z tak wysokimi temperaturami.
Ten dzień jest szczególny. Prognozy wskazują, żeby być bardzo ostrożnym, uważnym i reagować na wszystkie zagrożenia związane ze zbyt wysoką temperaturą. Praca w tych warunkach w niektórych miejscach jest po prostu nie do zniesienia.
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
W Puławach, gdzie działa wiele zakładów przemysłowych, w tym Zakłady Azotowe, temat bezpieczeństwa pracowników w czasie upałów jest szczególnie istotny. Praca przy wysokich temperaturach, w halach produkcyjnych czy na zewnątrz, wymaga odpowiednich środków ostrożności. Nowe rozporządzenie ma pomóc pracodawcom w zapewnieniu właściwych warunków i uniknięciu tragedii.
- 200 nominacji asesorskich podpisanych przez premiera
- 10–11 tysięcy spraw miesięcznie może rozpatrywać nowa grupa asesorów
- 29 lipca 2025 r. - stanowisko KRS w sprawie kontrasygnaty
- 144 artykuł Konstytucji - podstawa prawna wymogu kontrasygnaty
- Kozienice i Połaniec - elektrownie ograniczają pracę z powodu upałów
- Brak blackoutu - system energetyczny stabilny mimo rekordowych temperatur
Co to oznacza dla mieszkańców Puław i regionu?
Decyzja premiera o podpisaniu nominacji asesorskich ma bezpośrednie przełożenie na funkcjonowanie wymiaru sprawiedliwości w Puławach. Sąd Rejonowy w Puławach, podobnie jak inne sądy w Polsce, zmaga się z dużą liczbą spraw i długim czasem ich rozpatrywania. Nowi asesorzy mogą trafić do sądów w całym kraju, w tym do naszego regionu, co przyspieszy postępowania i skróci kolejki. Dla mieszkańców oznacza to szybsze wyroki w sprawach cywilnych, rodzinnych czy karnych.
Bezpieczeństwo energetyczne to kolejny ważny temat dla Puław, gdzie działa duży przemysł chemiczny. Stabilne dostawy prądu są kluczowe dla funkcjonowania zakładów pracy i codziennego życia mieszkańców. Zapewnienie premiera o braku zagrożenia blackoutem to dobra wiadomość, ale też sygnał, że potrzebne są dalsze inwestycje w OZE i modernizację sieci, aby uniknąć kryzysów w przyszłości.