Julia Kratowska

Działaczka niepodległościowa, społeczna i oświatowa, polityk, senator
24.04.1870 27.08.1946 Puławy

Biografia

Julia Kratowska (ur. 24 kwietnia 1870 w Puławach, zm. 27 sierpnia 1946 w Ciechanowie) była polską działaczką niepodległościową, społeczną i oświatową oraz politykiem, senatorem II Rzeczypospolitej.

W 1888 roku ukończyła ze złotym medalem Aleksandryjsko-Maryjski Instytut Wychowania Panien w Warszawie. Po ukończeniu Instytutu w latach 1889–1891 prowadziła pensję w Lublinie, zamkniętą przez władze rosyjskie „za panujący w niej duch polski”. W latach 1891–1907 prowadziła tańsze komplety dla chłopców w zakresie 8 klas szkoły handlowej i 8 klas gimnazjum filologicznego. W 1901 wstąpiła do PPS i organizowała partię w Lublinie. W jej mieszkaniu w 1902 roku odbył się VI Zjazd PPS; w 1905 roku uczestniczyła w strajku szkolnym, organizowała pomoc dla więźniów politycznych. Została aresztowana w 1907 roku, była więziona przez 6 miesięcy w Lublinie, następnie zesłana do Krasnego Jaru, skąd w 1908 roku przewieziono ją do więzienia kobiecego, tzw. Serbii w Warszawie. W 1909 roku uzyskała zwolnienie na pogrzeb siostry Marii i zbiegła do Galicji. W latach 1909–1918 pracowała w Zakopanem, początkowo w sanatorium, a następnie, w latach 1911–1915 jako nauczycielka języków w prywatnym gimnazjum Ksawerego Praussa, następnie prowadziła komplety w zakresie klas niższych i w latach 1917–1918 jako nauczycielka języków, historii i geografii w prywatnym gimnazjum koedukacyjnym.

W czasie I wojny światowej działała w POW, pracowała w Intendenturze Legionów Polskich i prowadziła ochronkę dla dzieci legionistów. W czasie wojny polsko-bolszewickiej pracowała w szpitalu i zorganizowała Gospodę Żołnierza Polskiego.

Okres międzywojenny: w latach 1918–1932 była nauczycielką (1920–1922 kierowniczką) w Społecznym Gimnazjum Żeńskim w Ciechanowie (później Gimnazjum Z. Choromańskiego), w latach 1933–1935 pracowała jako nauczycielka w państwowym gimnazjum koedukacyjnym, a w 1938–1939 jako nauczycielka prywatna w Ciechanowie. Od 1927 roku była członkinią BBWR, przewodniczącą ZG Związku Pracy Obywatelskiej Kobiet, członkinią Rady Miejskiej w Ciechanowie, a w okresie 1932–1935 była członkinią Rady Szkolnej Powiatowej. W 1935 roku została senatorem IV kadencji (1935–1938) powoływanym przez Prezydenta RP Ignacego Mościckiego; pracowała w komisjach oświatowej, regulaminowej i społecznej.

II wojna światowa i po niej: w 1939 roku została wysiedlona przez Niemców z Ciechanowa, ale zbiegła do Warszawy, gdzie utrzymywała się z lekcji prywatnych i dzięki pomocy TON. Po upadku powstania warszawskiego została wysiedlona z miasta i przez 7 miesięcy mieszkała w Rzeczkowie koło Białej Rawskiej; w czerwcu 1945 roku wróciła do Ciechanowa, gdzie od października 1945 roku pracowała w gimnazjum i udzielała lekcji prywatnych.

Ordery i odznaczenia: Krzyż Niepodległości (1930), Złoty Krzyż Zasługi (1930), Srebrny Wawrzyn Akademicki (1935), Odznaka honorowa „Za walkę o szkołę polską” (1931).

Życie prywatne: była córką Józefa Kratowskiego i Zofii Filipkowskiej; jej siostra Maria także była członkinią PPS. Nie założyła rodziny. Po śmierci została pochowana na cmentarzu w Ciechanowie.

Zobacz pełny artykuł na Wikipedii

Osiągnięcia

Senator IV kadencji (1935–1938) powołany przez Prezydenta RP Ignacego Mościckiego.
Członkini BBWR od 1927 oraz przewodnicząca Związku Pracy Obywatelskiej Kobiet.
Kierowniczka Społecznego Gimnazjum Żeńskiego w Ciechanowie (1920–1922).
Odznaczona Krzyżem Niepodległości (1930), Złotym Krzyżem Zasługi (1930), Srebrnym Wawrzynem Akademickim (1935) i Odznaką „Za walkę o szkołę polską” (1931).

Ciekawostki

Była córką Józefa Kratowskiego i Zofii Filipkowskiej; jej siostra Maria również była działaczką PPS.
Nie założyła rodziny.
Pochowana na cmentarzu w Ciechanowie.

Udostępnij